ĐIỀU KHOẢN THAM CHIẾU
Khóa tập huấn: “Kỹ thuật trồng và chăm sóc quế bền vững”
1. Giới thiệu và bối cảnh
Dự án “Chuyển đổi Nông nghiệp Sinh thái nhằm cải thiện sinh kế đồng bào dân tộc thiểu số tại miền núi phía Bắc Việt Nam” được triển khai tại 04 xã trọng điểm của tỉnh Lào Cai gồm Bảo Nhai, Cốc Lầu, Văn Bàn và Chiềng Ken. Đây là các địa bàn có tỷ lệ Tày, Dao, Nùng, H’Mông cao, sinh kế phụ thuộc lớn vào nông – lâm nghiệp, trong đó quế là cây trồng chủ lực, đóng góp 50–70% thu nhập hộ. Sự phát triển bền vững của ngành quế vì vậy có ý nghĩa quyết định đối với thu nhập, an toàn sinh kế và năng lực chống chịu BĐKH của cộng đồng.
Tuy nhiên, thực hành canh tác hiện thiên về độc canh – mật độ dày, dẫn đến suy thoái đất, giảm giữ nước, rửa trôi trên đất dốc, gia tăng áp lực sâu bệnh (bọ trĩ, nấm lá, thối rễ) và phụ thuộc thuốc BVTV hóa học, làm suy giảm chất lượng vỏ/tinh dầu và khó đạt tiêu chuẩn hữu cơ. Phụ phẩm quế chưa được tái sử dụng hiệu quả cho phân compost/chế phẩm sinh học, làm hệ vi sinh đất nghèo đi.
Ở cấp chuỗi giá trị, hộ dân phụ thuộc thương lái; HTX chủ yếu thu gom, thiếu năng lực về dịch vụ sinh thái, kiểm soát chất lượng, đàm phán thị trường, chưa xây dựng được ICS và truy xuất đáp ứng yêu cầu EU, Mỹ, Nhật Bản. Trong bối cảnh quốc tế siết chặt tiêu chuẩn sinh thái – carbon thấp – truy xuất minh bạch – trách nhiệm xã hội, đặc biệt EUDR về chống phá rừng và truy xuất tới lô/hộ, vùng quế Lào Cai đối mặt cả áp lực và cơ hội chuyển đổi.
Bên cạnh đó, cán bộ địa phương, các doanh nghiệp, HTX… và nông dân nòng cốt còn hạn chế trong việc lập kế hoạch, thiết kế mô hình, giám sát – đánh giá và quản lý dự án theo khung Agroecology (Nông nghiệp/Nông lâm sinh thái): Cách tiếp cận sản xuất dựa trên nguyên lý sinh thái và kiến thức bản địa, đa dạng hóa hệ thống cây–con, tái tạo đất, giảm đầu vào hóa học, tăng khả năng chống chịu khí hậu- MSD (Phát triển Hệ thống Thị trường): Tiếp cận can thiệp vào toàn bộ hệ thống thị trường (chuỗi giá trị, dịch vụ đầu vào, tài chính, tiêu chuẩn, chính sách) để thị trường vận hành hiệu quả và bao trùm hơn cho nhóm yếu thế – GESI (Bình đẳng giới và Hòa nhập xã hội) Đảm bảo phụ nữ và các nhóm dễ bị tổn thương (DTTS, người nghèo, người khuyết tật…) được tham gia, tiếp cận nguồn lực và hưởng lợi công bằng; lồng ghép giới & bao trùm trong mọi hoạt động dự án (Gọi tắt là khung Agroecology – MSD – GESI) đã làm cản trở việc chuẩn hóa thực hành ở hiện trường.
Khóa tập huấn cung cấp kiến thức kỹ thuật, giúp người dân trồng quế vận dụng vào sản xuất, thay đổi tập quán canh tác, nâng cao năng suất, chất lượng các sản phẩm từ quế đáp ứng yêu cầu chế biến, xuất khẩu của doanh nghiệp. Quản lý vùng nguyên liệu từ khâu chọn giống, phương thức trồng, chăm sóc, khai thác quế bền vững, bảo vệ môi trường, bảo tồn và phát triển sự đa dạng sinh thái trong vùng trồng quế, hỗ trợ việc xây dựng và quản lý vùng quế hữu cơ của các doanh nghiệp.
2. Mục tiêu của tư vấn
Hoạt động tư vấn và giảng dạy cần truyền đạt toàn bộ kiến thức từ lý thuyết đến thực hành, bám sát các tiêu chí sản xuất bền vững (hữu cơ, tiêu chuẩn quốc tế) để bảo vệ môi trường, nâng cao chất lượng sản phẩm và thu nhập cho người dân thuộc 20 tổ hội nghề nghiệp/nhóm. Tại 04 xã dự án tại tỉnh Lào Cai (Bảo Nhai, Cốc Lầu, Văn Bàn, Chiềng Ken).
3. Phạm vi công việc
Các đầu việc chính
- Chuẩn bị tài liệu, chương trình tập huấn
- Tổ chức 20 khóa tập huấn, mỗi khóa 1 ngày cho 20 tổ, nhóm sản xuất quế trên địa bàn 4 xã dự án.
- Viết báo cáo cuối cùng (bao gồm kế hoạch hành động của các hộ gia đình)
Nội dung, hoạt động tư vấn phải thực hiện
- Xây dựng bộ tài liệu tập huấn, chuẩn bị handout, slide, các biểu mẫu thực hành, biểu mẫu đánh giá trước – sau (phù hợp với người dân)
- Xây dựng chương trình tập huấn và tập huấn tại hiện trường với nội dung dự kiến như sau:
Kiến thức nền tảng về cây quế và điều kiện canh tác.
- Đặc điểm sinh thái cây quế, loại đất phù hợp (đất xám, tầng đất dày trên 50cm, thoát nước tốt, pH 4,0-5,5, không trồng trên đất đá vôi, cát, ngập úng hoặc bị ô nhiễm)
- Quy hoạch vùng trồng, các phương thức trồng phù hợp với địa phương: trồng xen canh nông lâm kết hợp, trồng phân tán trong vườn hộ hoặc trồng làm giàu rừng
- Lựa chọn nguồn hạt giống chất lượng từ cây trội bản địa, tiêu chuẩn cây giống đủ chuẩn trước khi trồng.
Kỹ thuật trồng cây quế.
- Mật độ và thời vụ trồng phù hợp với vùng miền (vùng Bắc trồng vào mùa xuân từ tháng 1-3 hoặc mùa thu tháng 9-10)
- Quy trình làm hố, bón lót, kỹ thuật đặt cây, lấp đất đúng chuẩn để đảm bảo cây sinh trưởng tốt
- Cách vận chuyển, bảo quản cây giống tránh tổn thương trong quá trình di chuyển.
- Kỹ thuật chăm sóc rừng quế bền vững
- Quy trình dọn cỏ, phát dây leo, xới xáo, tỉa cành đúng định kỳ, ưu tiên phương pháp thủ công hoặc máy phát cỏ thay vì thuốc diệt cỏ hóa học
- Kỹ thuật bón phân: ưu tiên sử dụng phân hữu cơ, vi sinh, phân chuồng ủ hoai, phân xanh, không dùng phân bón hóa học đối với mô hình hữu cơ
- Phương pháp quản lý dinh dưỡng đất, bảo tồn độ mùn và hệ sinh thái vùng trồng.
- Quản lý sâu bệnh hại tổng hợp
- Cách nhận diện các loại sâu, bệnh phổ biến trên cây quế
- Ưu tiên áp dụng biện pháp phòng trừ thủ công, sinh học, hạn chế tối đa thuốc bảo vệ thực vật; nếu phải sử dụng thì tuân thủ nghiêm ngặt tiêu chuẩn an toàn
- Quy định quản lý bao bì thuốc bảo vệ thực vật để không gây ô nhiễm môi trường.
- Các quy định, tiêu chuẩn sản xuất bền vững
- Hướng dẫn ghi chép nhật ký sản xuất, các yêu cầu để được cấp chứng nhận hữu cơ, các tiêu chuẩn quốc tế như UEBT/RA để nâng cao giá trị sản phẩm
- Chính sách hỗ trợ của nhà nước, quy hoạch phát triển ngành quế tại địa phương.
Các hoạt động tư vấn, giảng dạy cần triển khai.
- Để đảm bảo người dân nắm vững và áp dụng đúng kỹ thuật, cần tổ chức các hoạt động đa dạng kết hợp lý thuyết và thực hành:
- Tổ chức lớp tập huấn tập trung
- Mời cán bộ kỹ thuật của Trung tâm Khuyến nông, chuyên gia có kinh nghiệm để truyền đạt lý thuyết hệ thống cho các hộ dân tham gia mô hình
- Tổ chức thảo luận, chia sẻ kinh nghiệm thực tế giữa các hộ trồng quế, giải đáp tất cả thắc mắc của học viên cho đến khi nắm rõ kiến thức.
- Thực hành cầm tay chỉ việc tại vườn mô hình
- Lấy vườn quế của các hộ dân đã áp dụng thành công kỹ thuật bền vững làm điểm thực hành, hướng dẫn người dân trực tiếp làm các công đoạn: làm cỏ, bón phân, nhận diện sâu bệnh, cách phòng trừ
- Hướng dẫn thực tế các thao tác trên cây để học viên thành thạo kỹ năng khi áp dụng tại vườn nhà mình.
Tư vấn tại thực địa nhà hộ dân.
- Cán bộ kỹ thuật đến trực tiếp các vùng trồng quế để theo dõi, tư vấn riêng cho từng hộ trong suốt quá trình canh tác, xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh như sâu bệnh, chăm sóc không đúng kỹ thuật.
- Hỗ trợ các hộ trong quá trình làm hồ sơ đăng ký chứng nhận hữu cơ, liên kết với hợp tác xã, doanh nghiệp để tiêu thụ sản phẩm với giá ổn định.
- Xây dựng tài liệu hướng dẫn dễ hiểu.
- Biên soạn sổ tay kỹ thuật ngắn gọn, minh họa bằng hình ảnh rõ ràng, cung cấp miễn phí cho các hộ trồng quế để tham khảo khi cần.
- Phổ biến các thông tin về thị trường quế hữu cơ, cơ hội và thách thức để người dân chủ động trong sản xuất.
4. Phương pháp và cách tiếp cận
Yêu cầu về phương pháp thực hiện
- Phương pháp lấy người học làm trung tâm: thuyết trình ngắn – thực hành công cụ – bài tập nhóm – đóng vai – phản hồi ngang hàng; có thể đi thực địa/quan sát mô hình (nếu phù hợp).
- Áp dụng phương pháp tập huấn cho người lớn tuổi
Cách tiếp cận nhạy cảm giới, bao trùm xã hội (GESI)
- Tối thiểu 50% học viên là phụ nữ, 50% là người DTTS; lựa chọn thời gian–địa điểm thân thiện giới; tài liệu dễ hiểu, có hỗ trợ ngôn ngữ địa phương khi cần.
- Tư vấn cần tuân thủ nguyên tắc Do No Harm (Không gây tổn hại) nhằm đảm bảo mọi hoạt động tham vấn, thu thập dữ liệu và tập huấn không tạo ra rủi ro hay bất lợi cho phụ nữ, đồng bào dân tộc thiểu số và các nhóm dễ bị tổn thương, đồng thời bảo mật thông tin cá nhân và tôn trọng văn hóa địa phương.”
5. Sản phẩm bàn giao/Kết quả đầu ra dự kiến.
- Danh mục sản phẩm phải nộp
- Chương trình tập huấn.
- Bộ tài liệu tập huấn và slide hoàn chỉnh về tập huấn kỹ thuật canh tác quế bền vững, bao gồm các tài liệu kèm theo như hướng dẫn thực hành (nếu có), đánh giá trước, sau tập huấn
- Báo cáo tập huấn:
- Yêu cầu về chất lượng – định dạng – ngôn ngữ – thời gian
- Ngôn ngữ: Tiếng Việt, ngôn ngữ dễ hiểu đối với người dân tộc thiểu số
- Định dạng: PowerPoint (pptx), Word (docx),
- Chất lượng: nội dung chính xác, thực hành rõ ràng, ví dụ sát bối cảnh chuỗi quế địa phương; tuân thủ GESI.
- Thời gian nộp: theo mốc tại Mục 6.
6. Kế hoạch thực hiện
| Nội dung công việc | Sản phẩm | Thời gian dự kiến | Ghi chú |
| Chuẩn bị chương trình và tài liệu tập huấn | – Chương trình tập huấn – Tài liệu tập huấn | Tuần 1 tháng 10.2026 | Các cán bộ dự án, cán bộ thực địa sẽ theo dõi, hỗ trợ về lập kế hoạch và tổ chức hoạt động |
| Tập huấn tại hiện trường | 20 khóa tập huấn được triển khai tại các thôn, bản | Tuần 2,3,4 tháng 10.2026 và tuần 1,2 tháng 11 | |
| Viết báo cáo | Báo cáo tập huấn | Tuần 3. Tháng 11.2026 |
- Kinh phí và kế hoạch thanh toán
- Kinh phí: Tổng số ngày công tư vấn được ước tính dựa trên khối lượng công việc cần thiết để chuẩn bị tài liệu, triển khai tập huấn và hoàn thiện báo cáo cuối cùng. Chi theo Định mức chi của dự án cho hoạt động, chi phí 1 ngày công bao gồm tiền công tác phí.
- Tiến độ thanh toán: Thanh toán 1 lần sau khi hoàn thành tập huấn và báo cáo tập huấn được chấp thuận bởi CISDOMA.
8. Yêu cầu đối với tư vấn
- Đã tham gia khóa tập huấn TOT của dự án
- Trình độ chuyên môn: Đại học trở lên: nông/lâm nghiệp, phát triển nông thôn, kinh tế nông nghiệp, xã hội học, giới & phát triển hoặc liên quan.
- Kinh nghiệm làm việc tương tự: Tối thiểu 2 năm tập huấn về nông nghiệp, ưu tiên có kinh nghiệm với cây quế
- Kinh nghiệm về giới, khuyết tật, dân tộc thiểu số (nếu có). Có năng lực lồng ghép GESI trong tập huấn
- Kỹ năng ngôn ngữ, kỹ năng mềm:Kỹ năng thuyết trình – điều phối – viết báo cáo tốt;
9. Cách thức nộp hồ sơ & Quy trình tuyển chọn
– Quy trình tuyển chọn:
Nhóm cán bộ triển khai dự án (CISDOMA và BQL) sẽ lựa chọn dựa trên danh sách các học viên đã tham gia tập huấn TOT, sau đó căn cứ CV và phỏng vấn, trao đổi với các ứng cử viên tiềm năng để mời/ chỉ định tham gia các khóa tập huấn
- Hồ sơ cần nộp
- CV (nêu rõ kinh nghiệm liên quan, danh sách khóa tập huấn đã thực hiện).
- Đề xuất kỹ thuật (cách tiếp cận, khung chương trình, phương pháp)
- Sản phẩm minh chứng: 1-2 tài liệu đào tạo đã từng thực hiện
- Cách thức nộp
Các cá nhân/ đơn vị quan tâm vui lòng gửi hồ sơ đến:
Viện tư vấn phát triển kinh tế xã hội nông thôn và miền núi (CISDOMA)
Địa chỉ: Nhà 118, ngách 95/8, Chùa Bộc, Kim Liên, Hà Nội
Email: info@cisdoma.org.vn ; SĐT: (+84) 24 3784 3678
Hoặc liên hệ : Ban quản lý dự án Nông nghiệp sinh thái.
Địa chỉ: Hội Nông dân tỉnh Lào Cai, địa chỉ thôn Thanh Hùng, phường Văn Phú, tỉnh Lào Cai (Anh Thịnh – Phó BQL Dự án NNST: nguyenducthinhkt@gmail.com, SĐT 0983.169.122)
Tiêu đề thư: Tư vấn Tập huấn Nông nghiệp sinh thái
- Thời gian nhận và xét duyệt hồ sơ: Trước 17:00 ngày 30 tháng 9 năm 2026
- Tiêu chí đánh giá & tuyển chọn
- Hiểu biết bối cảnh, cách tiếp cận & phương pháp: 30%
- Kinh nghiệm & năng lực chuyên môn: 30%
- Chất lượng khung chương trình & tài liệu tập huấn: 20%
- Đảm bảo thời gian & bảo đảm GESI: 10%
- Phí tư vấn đề xuất phù hợp với ngân sách dự án (10%)
- Đã tham gia khóa tập huấn TOT: Điều kiện bắt buộc
10. Người liên hệ
- Họ tên: Nguyễn Đức Anh
- Chức danh: Cán bộ dự án
- Điện thoại: (+84) 905 471 906
- Email: anh.nd@cisdoma.org.vn
- Văn phòng: Viện tư vấn phát triển kinh tế xã hội nông thôn và miền núi (CISDOMA)
Nhà 118, ngách 95/8, Chùa Bộc, Kim Liên, Hà Nội
Lưu ý: Chúng tôi chỉ thông báo đến những ứng viên/hồ sơ được lựa chọn vào danh sách ngắn.